Tạp Chí Linux

1. Các gói phần mềm (Software Package)

Một gói phần mềm (Software Package) là:

• một phần mềm đã dịch ra mã thực thi (cũng có gói chứa mã nguồn)

• và các thông tin liên quan (meta-information): mô tả (description), phiên bản (version), danh sách các gói cần có (dependencies), file cấu hình, file hướng dẫn (man), thông tin bản quyền, số kiểm tra checksum, …

• được đóng gói theo một định dạng đóng gói và phân phối ( software packaging and distribution archive format) nào đó (deb, rpm, v.v…)

• để có thể tìm kiếm, cài đặt, gỡ bỏ, cập nhật được bằng một hệ thống quản lý gói phần mềm.

• nhằm cung cấp một ứng dụng hoặc một dịch vụ, ví dụ: một thư viện (library) để xử lý dạng âm thanh mp3, một bộ font, v.v… Các ứng dụng nhỏ có thể được đóng thành một gói, nhưng các ứng dụng lớn như OpenOffice gồm rất nhiều gói.

Tìm hiểu về fstab

File /etc/fstab cho phép bạn có thể kiểm soát những gì filesystems được gắn ở startup trên hệ thống Linux, gồm có các partition Windows và các chia sẻ mạng. Bạn cũng có thể sử dụng nó để kiểm soát các điểm gắn của các thiết bị lưu trữ ngoài giống như USB và các ổ cứng ngoài. Trong bài này chúng tôi sẽ giới thiệu cho các bạn cách sử dụng nó để kiểm soát hệ thống Linux của bạn.

/etc/fstab – Có trên mọi máy tính Linux, kiểm soát filesystem nào được gắn (mount) ở đây.

Trang hướng dẫn của nó, man fstab, bắt đầu với thông tin:

Fstab là một chương trình chỉ đọc bởi các chương trình khác, không cho phép ghi; các quản trị viên hệ thống cần phải có trách nhiệm tạo đúng và duy trì file này.

Tuy nhiên, ngày nay fstab thường được tạo bởi một bộ cài đặt hoặc một chương trình nào đó. Vì vậy bạn không nên quá lo lắng về “trách nhiệm” của mình.

Nhưng nếu muốn đi sâu vào nghiên cứu fstab, bạn vẫn cần hiểu nó thế nào và có thể điều chỉnh ra sao.

Mặc dù có thể quản lý các thiết lập mạng thông qua GUI trong hầu hết các phân phối Linux ngày nay, tuy nhiên các quản trị viên vẫn cần sử dụng thành thạo với các công cụ dòng lệnh. Với quan điểm đó mà trong bài này chúng tôi sẽ giới thiệu cho các bạn một số lệnh mang tính chọn lọc được lấy từ công cụ có trong các phân phối Linux phổ biến. Cần nhớ rằng, nếu bạn muốn có được thông tin đầy đủ về các công cụ và các tùy chọn của nó, hãy tham khảo trang “man” của nó: đánh man theo sau là tên công cụ. Khi đó bạn sẽ thấy xuất hiện một terminal.

ifconfig cho giao diện cơ bản và cấu hình IP

Công cụ ifconfig (được lấy từ hai chữ interface configurator) tuy cung cấp ít chức năng nhưng là các chức năng rất quan trọng. Nó cho phép bạn có thể bật, tắt adapter mạng, gán địa chỉ IP và các thông tin netmask chi tiết. Đây là một số lệnh điển hình nhất:

Xem cấu hình hiện hành của các giao diện mạng, gồm có cả tên giao diện:

ifconfig

Bật hoặc tắt một adapter:

ifconfig <network name> <up|down>

Gán một địa chỉ IP cho một adapter

ifconfig <network name> <ip address>

Gán địa chỉ IP thứ hai cho một adapter:

ifconfig <network name:instance number> <ip address>

Ví dụ: ifconfig eth0:0 192.168.1.101

1. Trong terminal

* + L: xoá toàn bộ màn hình, giống lệnh clear
* + D: exit session, giống lệnh exit
* + R: tìm một lệnh đã chạy trước đây, nhấn + R sau đó bắt đầu gõ một phần của câu lệnh, hệ thống sẽ tự hoàn tất phần còn lại dựa trên các câu lệnh đã được thực hiện trước đó
* : tự động hoàn tất câu lệnh
* + : dán (paste) nội dung đã copy vào terminal
* + PageUp: cuộn màn hình lên trên một trang
* + + F2 ( + F2> nếu đang ở chế độ console): chuyển sang virtual terminal thứ 2, tương tự với F3, F4 ...

Khi "kết thân" với Linux, nếu không nắm được một số câu lệnh cần thiết thì công việc quản trị của bạn sẽ gặp không ít khó khăn. Dưới đây là một số lệnh Linux cơ bản giúp cho việc quản trị của bạn dễ dàng hơn rất nhiều.